Swiatzwierzat.pl
Wydra

pixabay/pixel2013

Wydra morska: sprytna i niezależna

21 Sierpnia 2021

Autor tekstu:

Emil Hoff

Udostępnij:

Wydra morska umie o siebie zadbać. Potrafi używać kamieni do rozbijania pancerzy smakowitych skorupiaków, nurkuje nawet na 60 m, troskliwie dba o czystość swego gęstego futra. Mimo to wydra morska już raz niemal wyginęła. Dowiedz się, jaka jest i jak żyje
wydra morska.

Wydra morska: relacje z ludźmi

Wydra morska (łac. enhydra lutris), znana też jako kałan morski, to drapieżny ssak, zamieszkujący Północny Pacyfik.

Wydra morska uważana była przez ludy Ainów i Aleutów za posłańca bogów i pośrednika między światem ludzi i duchów. Europejczycy po raz pierwszy zetknęli się z wydrami morskimi w 1741 r. - byli to członkowie wyprawy kapitana Vitusa Beringa. Udało im się upolować ok. 1000 wydr morskich na wodach Północnego Pacyfiku, znanych dziś jako Morze Beringa. Doskonała jakość futer i ich wysokie ceny sprawiły, że koloniści z Rosji i Ameryki zaczęli intensywnie polować na wydry morskie. W 1778 r. kapitan James Cook nawiązał stosunki handlowe z Indianami z wyspy Vancouver i kupił od nich futra wydr morskich – od tego czasu na wydr zaczęto polować także wzdłuż zachodnich wybrzeży Kanady.

Ponieważ wydry morskie nie były zaznajomione z ludźmi, nie uciekały przed nimi i łatwo padały ofiarą myśliwych. Do 1910 r. wydry morskie stanęły na krawędzi wyginięcia. Objęto je wtedy międzynarodową ochroną gatunkową. Dziś populacja wydr morskich osiągnęła dość stabilny poziom, choć gatunek nadal uważany jest za bliski wyginięcia.

Jak wygląda wydra morska?

Wydra morska przypomina dużą łasicę, przystosowaną do życia w wodzie. Jest podobna do wydry europejskiej, ale znacznie od niej masywniejsza. Wydra morska osiąga masę od 14 do 45 kg, długość jej ciała wynosi ok. 130 cm, do czego doliczyć trzeba kolejne 30 cm ogona. Silny ogon działa jak śruba napędowa i pozwala wydrze morskiej ścigać i łapać nawet najbardziej płochliwe ryby.

Ciało wydry morskiej jest wydłużone, opływowe, bardzo zwinne. Cztery niedługie, ale silne kończyny zakończone są łapkami o pięciu palcach i ostrych pazurach. Między palcami wydry rozpięta jest błona pławna, ułatwiająca zwierzęciu poruszanie się w wodzie. Głowa wydry osadzona jest na długiej szyi i ma nieco wydłużony kształt. Oczy wydry są okrągłe i czarne, lekko wyłupiaste. Uszy są krótkie, okrągłe i położone płasko na głowie. Gdy zwierzę nurkuje, jego uszy zamykają się, chroniąc kanały słuchowe przed zalaniem. Pyszczek wydry wyposażony jest w rozłożyste wibrysy.

Wydra morska nie ma – w przeciwieństwie do wielu innych ssaków morskich – ocieplającej warstwy tłuszczu. Dlatego sierść wydry morskiej jest wyjątkowo gęsta i zwarta, dzięki czemu zapewnia zwierzęciu ochronę przed wychłodzeniem. Składa się z dwóch warstw: wodoodpornego włosa okrywowego i gęstego podszerstka. Na 1 cm kwadratowy powierzchni skóry wydry morskiej przypada aż 150 tys. pęczków włosów, co czyni jej sierść najgęstszą w świecie zwierząt!

Wydry morskie bardzo dbają o czystość swojego futra – wylizują je starannie niczym koty. Sierść wydry morskiej ma kolor brązowy w różnych odcieniach na wierzchniej części ciała. Barwa jest jaśniejsza a na głowie, gardle, piersi i brzuchu zwierzęcia.

Samice wydry morskiej są znacznie mniejsze od samców. Dzięki temu samce i samice nie wchodzą sobie w paradę i nie konkurują – większe samce polują na większe zwierzęta, a mniejsze samice zadowalają się mniejszą zdobyczą.

Wydra morska: obszar występowania

Wydra morska zamieszkuje północny Pacyfik, przede wszystkim Wyspy Kurylskie, rozciągające się między Kamczatką a wyspą Hokkaido, a także Aleuty i mniejsze wysepki u zachodnich wybrzeży Kanady. Kałan kalifornijski występuje także punktowo u wybrzeży Kalifornii.

Wydra morska: biotop

Wydra morska żeruje wzdłuż wybrzeży, bardzo chętnie w krętych zatoczkach i wśród skał, raf
koralowych oraz między gęstymi lasami wodorostowymi – wszędzie tam, gdzie naturalne bariery chronią zwierzęta przed silnymi wiatrami i prądami morskimi.

Wydra morska pod ochroną

Populacja wydry morskiej wynosiła niegdyś ok. 300 tys. sztuk, ale w 1910 r. zostało ich tylko niecałe 2 tys. osobników. Dziś, po stuleciu ścisłej ochrony, populacja wydry morskiej na świecie wynosi nieco ponad 100 tys. sztuk.

Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) uznała wydrę europejską za gatunek bliski wyginięcia (symbol EN – endangered), czyli taki, który może niebawem wyginąć na wolności.

Wydra morska: tryb życia

Wydra morska w kilku ważnych aspektach rożni się od innych wydr. Prowadzi stadny tryb życia, nie mieszka w norach i nie używa wydzielin gruczołów okołoodbytowych do oznaczania swego terenu. Bardzo rzadko wychodzi na ląd, gdzie porusza się dość niezdarnie, i może całe życie spędzić w wodzie.

Wydra morska dużo czasu spędza każdego dnia na pielęgnacji swego wspaniałego futra. Oczyszcza je z brudu i resztek jedzenia, pozbywa się martwych włosów i kołtunów, wyciska z futra wodę i wdmuchuje między włosy powietrze, by polepszyć swoją wyporność.
Samiec wydry morskiej wyznacza sobie terytorium, którego broni przed innymi samcami od wiosny do jesieni, czyli w sezonie rozrodczym.

Wydra morska: zachowania społeczne

Wydra morska poluje samotnie, ale noce spędza w stadzie, złożonym z nawet 100 osobników, zawsze tej samej płci. Wydry śpią, unosząc się na wodzie, dzięki naturalnej wyporności, jaką zapewniają im pojemne płuca i powietrze uwięzione w gęstym futrze. Śpiące wydry często trzymają się nawzajem za łapki, dzięki czemu prądy morskie nie roznoszą ich daleko od stada. Inną metodą „zakotwiczania się”, stosowaną przez wydry morskich, jest owijanie się wodorostami.

Poza wspólnym spaniem, wydry morskie nie są jednak uważane za gatunek towarzyski. Większość czasu spędzają samotnie i potrafią zadbać o swoje potrzeby bez pomocy innych członków stada.

Wydry morskie komunikują się ze sobą wokalnie tylko w razie konieczności. Przestraszone syczą lub krzyczą, poirytowane powarkują, młode wydaję dźwięki przypominające piski mewy.

Jak poluje wydra morska?

Wydra morska poluje za dnia, najintensywniej przed świtem i zmierzchem. Poszukując ofiar w wodzie, posługuje się wzorkiem, dotykiem i węchem. Zagryza swoje ofiary, najchętniej przegryzając im kręgosłup – to metoda typowa dla łasicowatych. W odróżnieniu jednak od innych łasicowatych, wydra morska najchętniej łapie zdobycz w przednie łapki, a nie w zęby. Wydra morska potrafi też używać kamieni do rozbijania lub podważania skorup swych ofiar. Ulubiony kamień oraz znalezione na dnie morskim smakołyki wydra przechowuje w specjalnych fałdach skórnych, rozpiętych między przednimi łapkami a piersią.

Wydra morska umie zanurkować nawet na 60 m i wstrzymać oddech na 8 minut. Pływa z prędkością ok. 9 km/h.

Gdy wydra morska je, często obraca się w wodzie, co zapewne służy oczyszczeniu futra z resztek jedzenia.

Na co poluje wydra morska?

Wydra morska żywi się głównie rybami, skorupiakami, mięczakami, chętnie też obgryza niektóre jeżowce, przez co kontroluje ich populację i przyczynia się do zachowania lasów wodorostowych.

Jak rozmnaża się wydra morska?

Samce wydr morskich wyznaczają sobie terytoria, których od wiosny do jesieni bronią przed innymi samcami i na których przyjmują wędrujące swobodnie między terytoriami samice. Wydry morskie są poligamiczne – jeden samiec może zapłodnić w sezonie wiele samic. Na każdego samca przypada najczęściej ok. 5 samic.

Samica wydry morskiej najczęściej rodzi od maja do czerwca, ale poród może odbyć się o każdej porze roku. Gdy warunki są niesprzyjające, samica może przedłużyć ciążę, która zazwyczaj trwa ok. 4 miesięcy. Na świat przychodzi jednorazowo tylko jedno młode.

Małe wydry rodzą się z już otwartymi oczami i gęstym futrem, które wymieniają po ok. 13 tygodniach. Matki wylizują ich futra tak dokładnie i wdmuchują w nie tak dużo powietrza, że młode wydry morskie często unoszą się na powierzchni wody jak korki i nie są w stanie nurkować.

Matki zajmują się dziećmi od 4 do 12 miesięcy, nieco krócej w populacjach południowych. Wydry morskie uczą się przede wszystkim nurkować oraz rozpoznawać, co nadaje się do jedzenia, a więc warte jest wyłowienia. Ciężkie warunki na północnych wodach sprawiają, że tylko 25% nowo narodzonych wydr morskich przeżywa pierwszą zimę. Większe szanse na przetrwanie mają młode doświadczonych matek.

Dojrzałość płciową samice wydry morskiej osiągają po ok. 3 latach życia, samce po 5 latach.

Zdrowa wydra morska

Wydra morska w naturalnym środowisku może dożyć nawet ponad 20 lat. Najstarsza samica, trzymana w ogrodzie zoologicznym w Seattle, dożyła 28 lat. Naturalnymi wrogami wydr morskich są m. in. orki i lwy morskie.

Emil HoffAutor

Miłośnik historii ludzi i zwierząt, autor książek, artykułów i poradników (w prasie i Sieci). Redaktor portalu swiatzwierzat.pl. Team koty.

Chcesz się ze mną skontaktować?

Napisz adresowaną do mnie wiadomość na mail: redakcja@swiatzwierzat.pl

Podobne artykuły

Inne zwierzęta

Tylko u nas: Monika Kohut w rozmowie nt. walki o prawa i godność zwierząt

Czytaj więcej >

Inne zwierzęta

Wilk: drapieżca znany i nieznany

Czytaj więcej >

Inne zwierzęta

Szympans: najbliższy krewniak człowieka

Czytaj więcej >

Inne zwierzęta

Kaczka domowa: ptak wielofunkcyjny

Czytaj więcej >

Inne zwierzęta

Bóbr europejski: leśny inżynier

Czytaj więcej >

Inne zwierzęta

Delfin zwyczajny: najliczniejszy, a nadal tajemniczy

Czytaj więcej >