Swiatzwierzat.pl
Zoonozy: czym możemy zarazić się od zwierząt?

Pixabay.com

Zoonozy: czym możemy zarazić się od zwierząt?

26 Lutego 2021

Autor tekstu:

Emil Hoff

Udostępnij:

Zoonozy atakują najpierw zwierzaki, ale potem mogą przerzucić się na ludzi. Czym są zoonozy, skąd się biorą, jak je rozpoznać i wyleczyć? Jakie zasady stosować, by zoonozy nie wkradły się do naszego domu?

Zoonozy: czym są choroby odzwierzęce?

Zoonozy, zwane też antropozoonozami, to choroby odzwierzęce, czyli takie, którymi domowe pupile mogą zarazić ludzi. Zoonozy mają najczęściej podłoże pasożytnicze, bakteryjne lub grzybiczne.

Bakterie wywołujące choroby przenoszą się ze zwierząt na ludzi przez kontakt np. z zakażonymi pchłami w czasie głaskania, z zakażonym kałem w czasie czyszczenia kuwety czy sprzątania po psie, przez ugryzienia i zadrapania, czasem nawet przez zabrudzenie uszkodzonej skóry czy błon śluzowych zainfekowaną ziemią.

Istnieje wiele zoonoz, z których część występuje stosunkowo często, inne zaś są specyficzne dla danego regionu i pory roku (np. ebola, denga, gorączka Rio Grande), a także rodzaju nosiciela (np. grypa świńska czy ptasia).

Poniżej prezentujemy listę najpopularniejszych zoonoz, którymi ludzie mogą zarazić się od domowych psów i kotów. Podpowiadamy też, jakie środki przedsięwziąć, by zminimalizować ryzyko zarażenia się od pupila zoonozą.

Zoonozy: bartonelloza

Bartonelloza to zoonoza kocia. Nazywana jest też chorobą kociego pazura. Wywoływana jest przez bakterie Bartonella henselae i Bartonella clarridgeiae, którymi kot zaraża się od pcheł, i które może przekazać człowiekowi przez zadrapanie lub pogryzienie.

Objawem choroby kociego pazura jest powstanie krosty w miejscu zadrapania, a potem gorączka, powiększenie węzłów chłonnych, nudności, zawroty głowy, bóle brzucha i pleców.

Choroba kociego pazura, choć nieprzyjemna, nie jest groźna dla życia i najczęściej sama ustępuje po kilku miesiącach lub znacznie szybciej, jeśli zastosowana zostanie antybiotykoterapia.

Aby kot nie przeniósł bakterii na ludzi, wywołując chorobę kociego pazura, trzeba wystrzegać się zadrapań i ugryzień w zabawie z naszym pupilem, a odniesione „rany” dezynfekować. Trzeba szczególnie uważać, by kot nie zadrapał w zabawie dzieci.

Zoonozy: borelioza

Borelioza to zoonoza, którą zwierzaki zarażają się od kleszczy. Ma podłoże bakteryjne. Daje objawy tylko u 5% zarażonych psów, ale są one poważne – od osowiałości i gorączki, przez obrzęk stawów, po zapalenie serca, wątroby i mózgu. Jednym z pierwszych objawów jest rumień wokół miejsca ugryzienia przez kleszcza, jednak u psów sierść uniemożliwia dostrzeżenie go.

Kleszcze, atakujące zwierzęta, mogą też przenieść się na ludzi. Borelioza u ludzi daje podobne objawy, co u zwierząt, na czele z charakterystycznym rumieniem w miejscu ugryzienia. Jeśli dostrzeżesz na ciele kleszcza, usuń go starannie, zdezynfekuj rankę i wypatruj objawów. Możesz też zachować kleszcza w plastikowym pudełku, by dać do zbadania lekarzowi, który sprawdzi, czy faktycznie był on nosicielem boreliozy.

Boreliozę leczy się głównie antybiotykoterapią.

Zoonozy: grzybica

Grzybica to choroba skóry, wywoływana przez dermatofity żerujące w komórkach zwierząt, głównie grzyby z rodziny microsporum.

Grzybica jest bardzo zaraźliwa, roznosi się poprzez kontakt ze skórą i futrem zwierzęcia, a także z zarodnikami dermatofitów w powietrzu.

Grzybica miewa przebieg łagodny (tzw. grzybica powierzchowna) lub ostry (głęboka). W zależności od przebiegu, grzybica powoduje mniejsze lub większe miejscowe zmiany łuszczeniowe na skórze, utratę włosów i stan zapalny.

Grzybicę leczy się, smarując zaatakowane miejsca na skórze przepisanymi przez lekarza maściami.

Schorzeniem podobnym do grzybicy jest świerzb, który jednak bardzo rzadko przechodzi z kotów na ludzi i wywołuje tylko lekkie podrażnienie w miejscu zakażenia, które samo znika po kilku dniach. Cięższy przebieg choroba miewa tylko u osób starszych, chorych na AIDS lub białaczkę i po przeszczepach.

Zoonozy: toksokaroza

Toksokaroza, czyli glistnica, to choroba pasożytnicza wywołana przez tzw. glistę kocią. Koty zakażają się glistą, pijąc zanieczyszczoną wodę, jedząc skażone pokarmy, a także przez kontakt z jajami glisty w glebie, sierści i kale innych zwierząt.

Człowiek może zarazić się glistami i tasiemcami poprzez kontakt z ich jajami w kocich odchodach, na nieumytych owocach i warzywach i w zanieczyszczonej wodzie.

Objawami toksokarozy są gorączka, bóle głowy, mięśni, stawów i brzucha. Chorobę diagnozuje się poprzez badanie krwi pod kątem obecności odpowiednich przeciwciał, a leczy przez podanie leków przeciwpasożytniczych.

By zapobiec zarażeniu toksokarozą, należy dokładnie myć ręce, zwłaszcza po kontakcie z glebą lub obcym zwierzęciem, oraz regularnie czyścić kuwetę kota.

Zoonozy: toksoplazmoza

To choroba wywołana zakażeniem pierwotniakami z rodziny Toxoplasma gondii, których oocysty wydalane są przez kota i po kilku dniach stają się inwazyjne. Toksoplazmoza może atakować różne organy. W ostrym przebiegu powoduje bóle głowy, brzucha, zapalenie zaatakowanych narządów. Najczęściej jednak przebiega bezobjawowo, a organizm, który raz przebył toksoplazmozę, uodparnia się na nią.

Toksoplazmoza może atakować płody (tzw. toksoplazmoza wrodzona), a dzieci, które zaraziły się tą chorobą przez łożysko, mogą cierpieć na upośledzenie umysłowe i choroby oczu. Dlatego kobiety w ciąży powinny szczególnie uważać na zarażenie się pierwotniakami Toxoplasma gondii.

By zapobiec zakażeniu toksoplazmozą, należy zachowywać zasady higieny, myć ręce, warzywa, owoce, dokładnie obrabiać termicznie mięso (w temperaturze co najmniej 67 stopni Celsjusza) i regularnie czyścić kuwetę kota.

Przeczytaj nasz poradnik dotyczący profilaktyki i leczenia toksoplazmozy.

Zoonozy: wścieklizna

Zakażenie wirusem wścieklizny następuje przez kontakt ze śliną chorego zwierzęcia, najczęściej w momencie ugryzienia. Narażone są na to zwłaszcza psy, ale też koty żyjące na wolności, które mogą zostać pogryzione przez dzikie zwierzęta, np. lisy.

Wścieklizna uchodzi za najgroźniejszą chorobę odzwierzęcą, która atakuje ludzi. Jest postępująca i nieuleczalna. Zawsze kończy się śmiercią zakażonej osoby. Symptomami wścieklizny są gorączka, osłabienie, utrata czucia w okolicy ugryzienia, potem nadpobudliwość, arytmia serca, omamy, drgawki, w końcu porażenie kończyn.

Wściekliznę bardzo trudno jest leczyć, ale można jej zapobiegać poprzez odpowiednie szczepienia. Zarówno psy jak i koty mogą zachorować na wściekliznę jeśli nie zostały zaszczepione. Szczepienia przeciw wściekliźnie nie są w Polsce obowiązkowe dla kotów, ale właściciel może zlecić zaszczepienie zwierzaka, co jest bardzo pożądane u kotów wychodzących. Psy natomiast muszą zostać zaszczepione przeciw wściekliźnie po ukończeniu trzech miesięcy życia – to obowiązek ustawowy każdego opiekuna.

Zoonozy: objawy

Chociaż różne zoonozy dają bardzo różne objawy, jeden objaw najczęściej jest wspólny: zmiana zachowania pupila.

Opiekun powinien znać swojego zwierzaka, jego temperament i nawyki. To bardzo ważne, ponieważ większości zoonoz towarzyszy właśnie nagła zmiana zwyczajnego usposobienia pupila. Ta zmiana zachowania pozwala stwierdzić, że z psem lub kotem coś się dzieje, jeszcze zanim wystąpią inne objawy.

Chore zwierzęta tracą energię, ciekawość, stają się apatyczne, zrezygnowane. Nierzadko stronią od ludzi, przestają jeść i pić. Czasem robią się nerwowe, często się drapią, drepczą po domu bez celu. Śpią dłużej niż zwykle lub przeciwnie – nie mogą zasnąć. Każda nagła zmiana jest podejrzana!

Pamiętaj: wszelkie nagłe zmiany zachowania pupila to sygnał, że może dziać się z nim coś złego. Należy wtedy zaprowadzić zwierzę do weterynarza, by ustalić, co mu dolega i przystąpić do leczenia. Im wcześniej rozpozna się chorobę i zacznie ją leczyć, tym większe szanse na całkowity i szybki powrót pupila do zdrowia.

Zoonozy: profilaktyka

W przypadku większości zoonoz, zarażeniu ludzi można dość łatwo zapobiec, zachowując podstawowe zasady higieny. Należy często myć ręce ciepłą wodą z mydłem, przemywać warzywa i owoce, dokładnie gotować mięso do spożycia, a w ogrodzie pracować w specjalnych rękawicach. Wszelkie skaleczenia trzeba dezynfekować.

Niektóre kocie zoonozy, np. toksoplazmoza, mogą zaatakować kobiety w ciąży, a nawet płody. Dlatego ciężarne powinny szczególnie dbać o zachowanie zasad higieny, odstawić swoim kotom surowe mięso, jeśli wcześniej je podawały, i unikać samodzielnego czyszczenia kociej kuwety.

Większość pasożytów staje się inwazyjna dopiero po kilku dniach od wydalenia przez zwierzaka, dlatego codzienne czyszczenie kociej kuwety to również doskonały sposób na pozbycie się z domu ryzyka zakażenia zoonozami.

Zwierzęta domowe powinny mieć wykonany komplet obowiązkowych szczepień, a wychodzące dodatkowo należy zaszczepić przeciw wściekliźnie – u kotów to dobra praktyka, u psów obowiązek.

Podobne artykuły

Zdjęcie podglądowe - kot

Koty

Szarpał małego kotka, rzucał nim o ziemię. Policjanci przechwycili drastyczne nagranie

Czytaj więcej >
"Dom grozy"

Koty

Drastyczne odkrycie pod Warszawą. Wolontariusze uratowali koty z "domu grozy"

Czytaj więcej >
Pam Pam

Koty

Kot urodził się z niezwykle rzadką wadą. Przecieramy oczy ze zdumienia, prawdziwy unikat

Czytaj więcej >
kotek

Koty

Myśleli, że uratowali niewidomego kota. Prawda ich zaskoczyła

Czytaj więcej >
Zaniedbany kot

Koty

Schorowany, bezdomny kot zapukał do okna kobiety. Była jego jedynym ratunkiem

Czytaj więcej >
Ulla u weterynarza

Koty

Kotka dowiedziała się, że jest w ciąży. Jej reakcja jest bezcenna (WIDEO)

Czytaj więcej >