Swiatzwierzat.pl
Świat zwierząt

Chien d'Artois: nowy – stary francuski łowca zajęcy

10 Marca 2021

Autor tekstu:

Emil Hoff

Udostępnij:

Chien d'Artois to odnowiona rasa psów gończych, której korzenie sięgają XV w. To zręczne, niezmordowane i przyjacielskie zwierzaki o niespożytej energii. Czy chien d'Artois to odpowiedni pies dla Ciebie? Dowiedz się, jaki jest i czego potrzebuje chien d'A

Chien d'Artois – historia rasy

Chien d’Artois, czyli pies z Artois (hrabstwa na północy Francji ze stolicą w Arras), zwany też gończym artezyjskim, to stara rasa psów gończych, wykorzystywana już od XV w. przez francuskich arystokratów do polowania na zające, jelenie i dziki. Wytrzymałe, zręczne, szybkie, obdarzone doskonałym węchem i donośnym głosem, psy z Artois były ulubionymi towarzyszami francuskich królów i panów ziemskich, organizujących często huczne i wystawne polowania.

Długo obywano się bez ujednoliconego standardu rasy i chien d’Artois występował w kilku regionalnych odmianach. W XVI w. rozwinęła się hodowla psów w nieco zmniejszonym rozmiarze. W XVII w. chien d’Artois osiągnął szczyt popularności – w rasie kochał się m.in. król Ludwik XIII.

Z czasem chien d’Artois został zepchnięty na boczny tor przez politykę i konkurencję. Kiedy w końcu XVIII w. wybuchła Rewolucja Francuska, hodowle psów myśliwskich były we Francji planowo niszczone jako relikt minionych czasów arystokratycznej opresji. Z kolei w XIX w. we Francji modne stały się psy angielskie, a więc chein d’Artois dodatkowo stracił na popularności i wymieszał się z czworonogami sprowadzanymi z Wielkiej Brytanii oraz rodzimymi konkurentami – gończymi z Normandii. Z krzyżówek z angielskimi bassetami z czasem wyhodowano rasę beagle.

W latach 80. XIX w. hodowca Ernest Levair uznał, że wspaniałe psy z Artois zasługują na lepszy los i rozpoczął trwające 20 lat starania o przywrócenie tym gończym czystej krwi. Odniósł połowiczny sukces – jego hodowla wydała wiele pięknych psów, nadal trwały jednak między znawcami spory na temat tego, czy zwierzęta Levaira rzeczywiście odpowiadają opisom francuskich gończych ze starych kronik.

Kres sporom kynologów położyły dwie wojny światowe, kiedy to większość zwierząt – z rodowodami czy bez – wyginęła. W latach 70. XX w. udało się grupie francuskich hodowców z rejonu Sommy z niemałym trudem odtworzyć rasę chien d’Artois po raz kolejny. Uważa się, że współczesne linie chien d’Artois dość wiernie oddają wygląd i charakter pierwotnych psów z północnej Francji.

Dziś chien d’Artois to bardzo rzadka rasa, licząca ledwie kilkaset osobników, hodowana głównie na potrzeby francuskich myśliwych. Na polowaniu chien d’Artois zajmuje się tropieniem, głoszeniem i wskazywaniem zwierzyny. Ma bardzo donośny głos, którego lubi używać, zwłaszcza gnając w sforze za zającem.

Jak wygląda chien d'Artois?

Chien d'Artois to nieduży pies gończy. Osiąga 58 cm wysokości w kłębie i masę ok. 24 kg.

Budowa ciała

Chien d'Artois to pies o silnej, lecz smukłej budowie ciała i eleganckich proporcjach, typowych dla francuskich ras.

Ma podłużną, lekko spłaszczoną głowę, sporą, lecz proporcjonalną, z wyczuwalnym guzem potylicznym oraz kufę z niedużymi faflami i dobrze zarysowanym stopem. Trufla nosowa jest spora, o wyraźnym kształcie, czarna. Oczy są dość duże, okrągłe, w odcieniach brązu, często z czarną otoczką, łuki brwiowe wyraźnie zaznaczone. Uszy, zawieszone na poziomie oczu i skierowane lekko ku przodowi, są dość duże, szerokie i zwisające, z cienkimi i gładkimi małżowinami w kształcie wydłużonych trójkątów o zaokrąglonych czubkach.

Chien d'Artois ma mocny i sprężysty grzbiet, głęboką pierś, muskularne lędźwie i dość długi ogon, noszony dumnie i wysoko, zazwyczaj wygięty sierpowato nad grzbietem i prostujący się w czasie pracy. Łapy są długie, smukłe, silne i giętkie.

Typ sierści

Sierść chien d'Artois jest krótka i gładka. Nie zapewnia psu należytej ochrony przed zimnem ani deszczem, co trzeba brać pod uwagę, zabierając go na polowanie lub dłuższą wyprawę do lasu.

Umaszczenie

Umaszczenie chien d'Artois jest trójkolorowe, a konkretnie białe z czarnymi łatami lub płaszczem na grzbiecie i podpalaniem na głowie, łapach i ogonie. Podpalanie powinno być dość ciemne, w odcieniu borsuczym.

Głowa psa jest podpalana z białą strzałką i kufą. Biała jest też szyja, pierś, brzuch, a także wewnętrzna strona kończyn, łapy i koniuszek ogona.

Czarny jest płaszcz, siodło i delikatne znaczenia na skroniach.

Jaki charakter ma chien d'Artois?

Pan i rodzina

Chien d'Artois to psy myśliwskie, najchętniej pracujące w sforze. Potrzebują mnóstwa ruchu na swobodzie. Nie nadają się do życia w mieście – najlepszy dla nich jest wiejski dom myśliwego z dużym podwórkiem. Powinny regularnie polować, a jeśli tego nie robią, potrzebują długich spacerów urozmaiconych zabawą w tropienie.

Chien d'Artois przywiązują się do swego pana, ale najlepiej czują się w towarzystwie sfory. Gdy mogą przebywać z innymi psami, nie potrzebują stałego towarzystwa ludzi i nie garną się do pieszczot ani zabawy. Jeśli jednak nie ma w pobliżu innych czworonogów, chien a’Artois chętnie przebywa wśród ludzi, kręci się po obejściu i wykorzystuje każdą okazję do zabawy i ruchu. To towarzyskie, przyjazne psy.

Dzieci

Chien d'Artois to energiczne psy, mające sporą cierpliwość do dzieci, zwłaszcza takich, z którymi dorastały i które zostały nauczone, jak należy obchodzić się z psem.

Zabawy psów chien d'Artois z dziećmi powinny być zawsze nadzorowane przez dorosłych, bo energiczny pies może niechcący np. przewrócić szkraba lub smagnąć go boleśnie swym długim ogonem.

Inne zwierzęta

Chien d'Artois dobrze dogaduje się z innymi psami, zwłaszcza po odpowiedniej socjalizacji, ale ma też silny instynkt łowny, więc może rzucić się w pogoń np. za kotem, o czym trzeba szczególnie pamiętać, jeśli pies wyprowadzany jest na spacery po mieście.

Obcy

Wobec obcych chien d'Artois jest nieufny i ostrzega przed zbliżaniem się nieznajomych donośnym szczekaniem. Nie jest jednak z natury agresywny ani skłonny do walki. Tylko jeśli uzna, że jego pan lub rodzina są zagrożeni, może zaatakować intruza. Zasadniczo nie nadaje się na psa stróżującego, ale dobrze sprawdzi się jako czworonożny alarm.

Chien d'Artois na treningu

Chien d'Artois są z natury niezależne. Lubią pracować z człowiekiem, ale niekoniecznie wykonywać jego komendy. Bywają nieposłuszne i krnąbrne. Trening chien d'Artois wymaga więc staranności i cierpliwości – to od wychowania i socjalizacji szczeniaka zależy, na ile dorosły pies będzie posłuszny komendom i zdolny do zgodnego współżycia z innymi zwierzakami.

Socjalizacja

Trening chien d'Artois powinien zacząć się wcześnie, gdy szczeniak nie ma jeszcze utrwalonych złych nawyków. Początkowe wychowanie powinno objąć nauczenie psa reagowania na własne imię i podstawowe komendy, zwłaszcza na przywołanie. Należy nauczyć go zasad dobrego współżycia z ludźmi i innymi zwierzętami, zaznajamiając z różnymi sytuacjami i zachowaniami oraz przyzwyczajając do wielu dźwięków i zapachów.

Dobrze też przyzwyczaić psa od małego do zabiegów pielęgnacyjnych, takich jak czesanie, kąpanie, czyszczenie uszu i zębów, obcinanie pazurów, a także do chodzenia na smyczy i w kagańcu, zwłaszcza jeśli chien d'Artois ma być wyprowadzany w mieście.

Im więcej sytuacji i zjawisk pozna szczeniak w okresie socjalizacji, tym lepiej będzie sobie z nimi radził jako dorosły pies. Umiejętność odpowiedniego reagowania na sytuacje, bodźce i komendy zapewnia psu dobre samopoczucie i niski poziom stresu w codziennym życiu.

Metody treningowe

Trenując chien d'Artois, należy okazywać łagodne zdecydowanie oraz konsekwencją, a także uzbroić się w cierpliwość. Pies powinien być nagradzany za każdym razem, gdy poprawnie wykona polecenie. Jeśli nie wykona komendy, możesz go skarcić, ale nie podnoś głosu. Krzyk stresuje zwierzę i zraża go do dalszego treningu.

Dobrze jest trenować psa w krótkich, urozmaiconych sesjach, tak by nie znudził się wykonywaniem komend. Pokój przeznaczony na trening powinien być w miarę możliwości wolny od czynników rozpraszających.

Jeśli nie masz czasu na początkowe wychowanie chien d'Artois, możesz powierzyć go profesjonalnemu trenerowi lub oddać do psiego przedszkola, gdzie nauczy się niezbędnych umiejętności pod okiem fachowych opiekunów i będzie mógł socjalizować się z innymi psami.

Chien d'Artois: praca i sport

Po zakończeniu podstawowego treningu, można przystąpić do szkolenia psa do prac myśliwskich lub zawodów sportowych.

Nawet jeśli nie planujesz wystawiać go do żadnego konkursu, trening nowych umiejętności to dla chien d'Artois świetna zabawa i okazja do zażycia ruchu w towarzystwie opiekuna. Chien d'Artois dobrze radzą sobie w konkurencjach, takich jak agility i tropienie, a także wymagających wielkiej wytrzymałości sportach typu canicross czy dogtrekking. Trzeba jednak brać pod uwagę to, że przygotowanie chien d'Artois do zawodów sportowych może zająć więcej czasu niż w przypadku bardziej posłusznych ras.

Chien d'Artois na spacerze

Chien d'Artois czuje się najlepiej na wsi, gdzie ma do dyspozycji ogródek przydomowy lub podwórko, a na spacery może wychodzić na łąki, do lasu czy nad potok. Psy te z zasady czują się lepiej na łonie natury niż w mieście. Chien d'Artois nie nadaje się do życia w mieszkaniu, nie powinien też być sam – najlepiej trzymać przynajmniej parkę psów, by wzajemnie zapewniały sobie towarzystwo.

Należy poświęcać chien d'Artois odpowiednio dużo uwagi i dbać o to, by był wybiegany. Chien d'Artois kocha długie spacery, szczególnie dalsze wyprawy na łąkę, do lasu czy nad jezioro – wszędzie tam, gdzie może swobodnie biegać, badać otoczenie i podążać za ciekawymi zapachami. Uwielbia zabawy węchowe, np. tropienie smakołyków, zabawek czy osób. Pies chętnie będzie towarzyszył swemu panu w czasie joggingu lub na wycieczce rowerowej. Nic jednak nie zastąpi mu prawdziwego polowania w sforze.

Chien d'Artois lubią eksplorować otoczenie, dlatego odbiegają daleko od swego pana w czasie spaceru, a kiedy jeszcze złapią trop, tracą głowę i rzucają się w pogoń, nie zwracając uwagi na komendy właściciela. W mieście należy je więc wyprowadzać na elastycznej smyczy, przytwierdzonej do szerokiej obroży lub dopasowanych szelek. Dobrze też założyć psu fizjologiczny kaganiec, który nie utrudnia ziajania. Wyprowadzając chien d'Artois, należy zachować czujność i gotowość do przywołania psa lub odciągnięcia go, jeśli rzuci się w pogoń za przyuważoną wiewiórką, ptakiem czy kotem sąsiadów.

Chien d'Artois kiepsko znosi upały. W wyjątkowo gorące dni dobrze jest raczej pozwolić mu odpoczywać w cieniu, a na spacer zabierać rano i wieczorem, kiedy jest chłodniej. Cienka sierść chien d'Artois zapewnia mu tylko ograniczoną ochronę przed zimnem, dlatego w wyjątkowe mrozy dobrze jest założyć mu ocieplające ubranko. Żadna pogoda nie powstrzyma chien d'Artois przed wyprawą w teren, więc właściciel musi zapewnić psu odpowiednią izolację cieplną.

Chien d'Artois może mieszkać w budzie lub kojcu z innymi psami. Buda powinna być odpowiednio ocieplona. Pies musi mieć też swobodny dostęp do wnętrza domu, na wypadek gdyby zatęsknił za towarzystwem ludzi.

Chien d'Artois sam w domu

Chien d'Artois dość dobrze znosi tymczasowy brak towarzystwa ludzi, o ile ma sforę, z którą może spędzać czas, i jeśli jego potrzeby ruchowe zostały wcześniej zaspokojone.

Znudzony i niewybiegany, pies może zacząć niszczyć otoczenie i głośno wyć, a do tego podejmować próby ucieczki. Podwórko lub ogród, po którym hasa chien d'Artois, musi być odpowiednio ogrodzone wysokim parkanem lub solidną, porządnie zamocowaną siatką.

Co je chien d'Artois?

Kupna karma

Chien d'Artois powinien dostawać wysokiej jakości karmę dla psów, bogatą w pełnowartościowe białka zwierzęce (mięso mięśniowe i podrobowe) z dodatkiem naturalnych olejów, warzyw i owoców.

Nie należy podawać psu karmy zawierającej konserwanty, barwniki, spulchniacze, słodziki, aromatyzery, wszelkie zboża i niezidentyfikowane „resztki zwierzęce”. Te resztki to najczęściej zwykłe odpady, takie jak: zmielone kopyta, wargi, wymiona, które bardzo obciążają układ trawienny psa.

Chien d'Artois ma spory apetyt, ale nie przejawia tendencji do tycia. Należy starannie dobrać psu dietę i porcjowanie w zależności od jego płci, masy, wieku, stanu zdrowia i trybu życia. Pomoże Ci w tym weterynarz lub psi dietetyk.

Dobrą praktyką jest podawanie pracującym psom jednego posiłku dziennie, najlepiej wieczorem. W ten sposób będzie rano gotowy do polowania bez przepełnionego brzucha, co zmniejsza ryzyko wystąpienia skrętu żołądka. Posiłek dobrze jest podzielić na mniejsze porcje, aby czworonóg nie jadł zbyt łapczywie.

Co je chien d'Artois?

Dieta BARF

Chien d'Artois chętnie będzie się odżywiał surowizną. Podawaj mu świeże mięso (unikaj wieprzowiny, bo może zwierać pasożyty), ryby i oleje rybne, od czasu do czasu także surowe jajko. Niektóre psy lubią owoce, np. jagody – wystarczą dwie jako dodatek do posiłku. Wiele psów lubi chrupać różnego rodzaju kości i kurze łapki, które dodatkowo ścierają im kamień nazębny.

Stosując dietę BARF trzeba pamiętać o suplementowaniu psu niektórych witamin i minerałów. Posłużą do tego specjalne preparaty, dostępne w sklepach zoologicznych.

Zdrowy chien d'Artois

Chien d'Artois cieszą się dobrym zdrowiem. Zdarzają się, choć rzadko, przypadki dysplazji stawów biodrowych i łokciowych oraz choroby oczu, tj. najczęściej mechaniczne urazy, bo chien d'Artois z natury lubi węszyć w krzakach, trawach, korzeniach i wszelkich zakamarkach. Zanieczyszczenie oczu może prowadzić do zapalenia spojówek.

Jak u wszystkich psów z opadającymi uszami, u rasy tej występuje zwiększone ryzyko infekcji przewodów słuchowych, której można zapobiec poprzez odpowiednią higienę.

Każdy pies powinien przynajmniej raz w roku odwiedzać weterynarza na przegląd stanu zdrowia. Takie badanie powinno objąć pobranie krwi, osłuchanie serca i płuc, sprawdzenie stanu zębów, uszu i pazurów, konsultacje dotyczące diety. Dzięki takim kontrolnym wizytom można w porę wykryć różnego rodzaju choroby i dolegliwości, a wczesna diagnoza bardzo ułatwia leczenie.

Zadbany chien d'Artois żyje przeciętnie ok. 13 lat.

Czysty chien d'Artois

Czesanie

Krótka sierść chien d'Artois nie wymaga skomplikowanej pielęgnacji. Trzeba ją jednak regularnie czesać, zwłaszcza w okresie linienia, z użyciem miękkiej szczotki lub rękawicy z gumowymi wypustkami, które zbierają martwy włos. Czesanie z użyciem rękawicy jest bardzo przyjemne dla psa, który traktuje je trochę jak głaskanie i masaż.

Kąpanie

Chien d'Artois rzadko wymaga kąpieli, z reguły wystarczy otrzepać go po spacerze lub przetrzeć wilgotnym ręcznikiem. Po buszowaniu w zaroślach dobrze jest przejrzeć skórę psa, by upewnić się, że nie ma kleszczy.

Kiedy kąpiesz chien d'Artois, pamiętaj, by użyć specjalnego szamponu dla psów krótkowłosych, który nie podrażnia skóry, nie wywołuje alergii i nie rozmiękcza sierści. Na dno wanny lub podłogę prysznica połóż ręcznik albo gumową matę, żeby pies nie ślizgał się w czasie kąpieli.

Po zakończeniu mycia dokładnie wysusz zwierzaka, bo mokra skóra i sierść to ulubione środowisko rozwoju dla grzybów i bakterii. Zwróć szczególną uwagę na dokładne wysuszenie jego oklapłych uszu.

Uszy, oczy i nos

Szczególnej uwagi wymagają uszy chien d'Artois. Ich kanały słuchowe nie są należycie wentylowane, co może prowadzić do infekcji grzybicznych i bakteryjnych. Należy regularnie czyścić uszy chien d'Artois za pomocą wacika nasączonego specjalnym środkiem samoczyszczącym dla zwierząt.

W podobny sposób możesz w miarę potrzeby czyścić psu truflę nosa i kąciki oczu, jeśli zobaczysz w nich zabrudzenia lub zaschnięte łzy. Do czyszczenia kącików oczu psa najlepiej użyć szmatki nasączonej solami fizjologicznymi lub po prostu ciepłą wodą.

Zęby

Chien d'Artois powinien mieć regularnie czyszczone zęby za pomocą szczoteczki i pasty enzymatycznej. Warto też podawać im smakołyki dentystyczne. To różnego rodzaju kości, krokiety i gryzaki, które usuwają kamień nazębny, zapobiegają chorobom dziąseł i usuwają przykry zapach oddechu psa.

Pazury

Podobnie jak innym psom, chien d'Artois należy w miarę potrzeby przycinać pazury, bo zbyt długie utrudniają chodzenie i powodują ból. Na szczęście u psów bardzo aktywnych, takich jak chien d'Artois, pazury najczęściej w wystarczającym stopniu ścierają się same w czasie chodzenia i biegania. Mimo to nie należy ich zaniedbywać – konieczne są regularne inspekcje.

Możesz obciąć psu pazury samodzielnie lub zaprowadzić go na obcięcie do weterynarza albo groomera. Pamiętaj, że należy obcinać tylko same koniuszki pazurów, bo pozostała ich część jest unerwiona i ukrwiona.

Dla kogo chien d'Artois to idealny pies?

Chien d'Artois to pies dla myśliwych lub sportowców, którzy zdołają zaspokoić jego duże potrzeby ruchowe. Nie nadaje się więc dla osób starszych i zbyt zapracowanych, by poświęcić psu odpowiednio dużo uwagi. Wymaga doświadczonego właściciela, który rozumie potrzeby psów myśliwskich i umie poskromić ich temperament.

Chien d'Artois z dobrej hodowli

Chien d'Artois, jak wszystkie rasowe psy, powinien pochodzić od doświadczonych, odpowiedzialnych hodowców. Profesjonalna hodowla gwarantuje, że psy były umiejętnie krzyżowane, przez co szczenięta nie są obciążone zwiększonym ryzykiem wystąpienia chorób genetycznych.

Dobry hodowca dba o warunki bytowania swych psów, troszczy się o szczenięta w najwcześniejszym okresie ich życia i pilnuje, by przeszły wszystkie niezbędne badania, szczepienia i zabiegi odrobaczania.

Odpowiedzialny hodowca nie tylko będzie umiał odpowiedzieć na wszystkie Twoje pytania dotyczące rasy i opieki nad chien d'Artois, ale sam zada Ci kilka pytań, by upewnić się, że będziesz umiał zaspokoić potrzeby zwierzęcia.

Chien d'Artois: dokumentacja

Rasowy chien d'Artois musi posiadać dwa dokumenty:

  1. książeczkę zdrowia, odnotowującą szczepienia i zabiegi odrobaczenia, może także wszczepienie czipu (każda czynność medyczna musi być potwierdzona podpisem weterynarza i naklejką)

  2. rodowód, który poświadcza, że szczeniak spełnia standard rasy, a więc może być w przyszłości wystawiany do zawodów i konkursów.

Ile kosztuje chien d'Artois?

Rasowy chien d'Artois może kosztować kilka tysięcy euro. Nie sposób podać dokładnej ceny w złotówkach, bo psy te nie są hodowane w Polsce. Kto chce polować z chien d'Artois, musi zamówić szczeniaka zagranicą, odczekać na miot i opłacić transport.

Miesięczny koszt utrzymania chien d'Artois wynosi ok. 150 zł.

Podobne artykuły

pies i robbie

Psy

Adoptowany chłopiec postanowił ocalić psy w podeszłym wieku. "Wiem, jak to jest być niekochanym”

Czytaj więcej >
Nagranie z monitoringu

Psy

Bezczelnie ukradł yorka, gdy właściciel był na zakupach. Wszystko uchwyciła kamera

Czytaj więcej >
Łatek

Psy

Starsi państwo poprosili o pomoc w transporcie pieska. Zgłosił się wicemarszałek Sejmu

Czytaj więcej >
Golden retriever i króliczki

Psy

Golden retriever adoptował zagubione króliczki. Zajął się nimi w najczulszy sposób

Czytaj więcej >
Jan Błachowicz

Psy

Jan Błachowicz o obowiązkach właścicieli zwierząt. Ma ważny apel do fanów

Czytaj więcej >
Screen z programu na żywo

Psy

Wpadka z pogodą w rosyjskiej telewizji. Golden retriever też chciał zostać prezenterem

Czytaj więcej >