Gończy polski: udomowiony myśliwy
Źródło: pixabay

Gończy polski: udomowiony myśliwy

31 Października 2020

Gończy polski to pies-orkiestra: świetny tropiciel, odważny stróż, niezmordowany biegacz, wierny towarzysz, przyjaciel rodziny. Poznaj go bliżej i sprawdź, czy gończy polski to pies dla ciebie.

Gończy polski: historia rasy

Gończy polski to obecnie jedna z pięciu rodzimych polskich ras psów, uznanych przez FCI – Międzynarodową Federację Kynologiczną. Wspomina się o niej już w XVII w.! Gończy polski, podobnie jak inne europejskie psy myśliwskie, wywodzi się od rasy tzw. psów świętego Huberta wyhodowanej w średniowieczu. Był wykorzystywany na polowaniach do wypłaszania zwierzyny z kryjówek i zapędzania jej w sidła przygotowane przez myśliwych.

W czasie II wojny światowej wiele psów zginęło. Konieczność odbudowy liczebności rasy wpłynęła jednak pozytywnie na metody hodowlane. Profesjonalną hodowlę gończych polskich zaczęto właśnie po wojnie, w drugiej połowie XX w. Dwaj hodowcy – Jan Kartawik i Józef Pawłusiewicz – zajęli się równolegle hodowlą psów myśliwskich. Kartawik otrzymał zwierzęta większe o maści czaprakowatej, a Pawlusiewicz – psy mniejsze, o maści czarnej podpalanej. Oba typy psów zostały wpisane do księgi wstępnej Związku Kynologicznego w Polsce jako ogary polskie. Okazało się jednak, że krzyżowanie psów Kartawika i Pawlusiewicza pogarsza cechy rasowe, nie może więc być stosowane i jeden z typów psów musiał być wyłączony z rasy. Ponieważ standard oparto o psy Kartawika, to właśnie one zostały uznane za ogary polskie.

Ponieważ jednak psy w typie Pawlusiewicza były niezwykle pożyteczne na polowaniach i cieszyły się dużą popularnością, w 1983 r. także je wpisano do księgi wstępnej pod nazwą gończy polski. W 1986 r. na świat przyszły pierwsze szczenięta rodowodowe. W 2006 r. Międzynarodowa Federacji Kynologiczna (FCI) zatwierdziła rasę gończy polski. Jej angielska nazwa brzmi: Polish Hunting Dog.

Dziś psy te szczególnie często można spotkać na Mazowszu i na południu Polski (Beskidy, Pieniny, Bieszczady, Podkarpacie i Podhale).

Jak wygląda gończy polski?

Gończy polski to pies średniej wielkości. W kłębie osiąga do 60 cm wysokości, waży do 30 kg.

Gończy polski ma smukłe, silne ciało o prostokątnej sylwetce. Grzbiet jest prosty i dobrze umięśniony, lędźwie szerokie, klatka piersiowa powinna być głęboka. Ogon jest średniej długości ze śladem szczotki na końcu, za zwyczaj zwisa w dół i jest lekko wygięty w kształt szabli.

Głowa jest kształtna z wyraźnym guzem potylicznym. Kufa podłużna z lekko zaznaczonym stopem. Wargi są długie i mięsiste. Oczy są lekko skośne. Średniej wielkości trójkątne uszy zwisają po bokach głowy.

Sierść jest krótka, zwarta i przylegająca na grzbiecie i tułowiu, zaś miękka i jedwabista na głowie i uszach. Podszerstek robi się gęstszy zimą.

Pies ma umaszczenie dominująco czarne z rudym lub czekoladowym podpalaniem. Bardzo rzadko zdarza się także umaszczenie w całości rude. Podpalanie występuje głównie wokół oczu, na pysku, gardle, piersi i udach. Zdarza się także na łapach i spodzie ogona.

Jaki charakter ma gończy polski?

Gończy polski to rasa wyhodowana na potrzeby myśliwych. Nie jest to więc typowy pies domator. Instynkt gna gończego polskiego na pola i w lasy. Jako pies gończy na polowaniu jest w swoim żywiole. Śmiały i wytrzymały, gończy polski to niezastąpiony towarzysz myśliwego. Umie tropić zwierzynę i wypłaszać ją z kryjówek. Świetnie nadaje się do polowań na dziki i lisy.

Gończy polski, nawet jeśli nie jest wykorzystywany do polowania, uwielbia się bawić i spędzać czas na zewnątrz. Musi zażywać dużo ruchu na długich spacerach, tak by mógł się do woli wybiegać, nawąchać i naszperać po różnych ciekawych zakamarkach. Pies chętnie poszaleje w przydomowym ogródku, ale nawet duży ogród nie zastąpi porządnego spaceru. Gończy polski dobrze sprawdzi się także jako towarzysz wycieczek rowerowych i joggingu. Będzie przeszczęśliwy, mogąc pędzić za swoim panem, a także przed nim i wokół niego – jest bardzo energiczny. Lubi też wodę, więc nie zdziw się, jeśli z ochotą wskoczy do strumyka albo wytarza się w kałuży.

Gończy polski uwielbia zabawę, szczególnie aportowanie. Idealną rozrywką jest dla niego trening prac myśliwskich, np. tropienia. Zabranie psa na naukę do profesjonalnych trenerów to okazja do poznania innych właścicieli gończych polskich i zasięgnięcie języka w kwestii odpowiedniej opieki i wychowania własnego psa.

Znudzony lub zbyt długo zamknięty w domu gończy polski może się stresować lub popaść w stany lękowe. Zdenerwowanie gończy polski rozładuje na meblach i poduszkach, dlatego zawsze pamiętaj, by zapewnić mu dużo ruchu, zabawy i rozrywek.

Gończy polski to pies śmiały i odważny, nawet do granic brawury. Jest jednak inteligentny, łatwo go więc ułożyć, nauczyć sztuczek i wykonywania prac myśliwskich. Odpowiednie ułożenie może przytłumić łowieckie instynkty gończego polskiego i uczynić z niego przyjazne zwierzę domowe. Szkolenie gończego polskiego nie jest trudne, wymaga jednak czasu, cierpliwości i konsekwencji. Pies musi otrzymywać wyraźne komendy. Jego zachowania muszą być natychmiast nagradzane lub karcone. Należy okazywać łagodną stanowczość. Po pewnym czasie pies nauczy się reagować na swoje imię i podstawowe komendy, a także aportować.

Gończy polski z reguły dobrze też współżyje z innymi zwierzętami w domu, o ile przyzwyczai się go do ich obecności od młodego wieku.

Gończy polski nie jest agresywny, ale do obcych podchodzi z rezerwą. Dlatego dobrze nada się na psiego stróża. Gości zapewne będzie obszczekiwał dopóki się z nimi nie oswoi. Z reguły jest jednak stosunkowo cichy. Wydaje melodyjne dźwięki, które w nomenklaturze łowieckiej nazywa się graniem. Na polowaniach gończy polski tym graniem sygnalizował swemu panu, że złapał zwierzynę. Dawniej tresowano psy tak, by wydawały inne dźwięki w zależności od rodzaju zdobyczy!

Co je gończy polski?

Gończy polski musi być żywiony wysokiej jakości psią karmą, która zaspokoi jego duże zapotrzebowanie na energię. Psy te najczęściej nie są wybredne i nie mają skłonności do otyłości. Mimo to ich dieta powinna byś starannie dobrana.

Dobra karma dla psów zawiera przede wszystkim mięso mięśniowe i podroby – serca, wątroby itp. Powinna też zawierać oleje i nieco warzyw. Nie należy podawać psu karmy zawierającej odpady zwierzęce, produkty pochodzenia zbożowego, konserwanty i barwniki.

Pies powinien dostawać karmę dwa razy dziennie. Porcje powinny być dostosowane do płci, masy, wieku i trybu życia zwierzęcia. Nie powinno się dawać psu stałego dostępu do suchej karmy, bo pokusa może okazać się zbyt silna i gończy polski utyje.

Jeśli zdecydujesz się karmić psa surowizną – tzw. dieta BARF – pamiętaj, by dostawał zbalansowane posiłki zawierające głównie mięso, kości, oleje i nieco warzyw. Konieczna może też być suplementacja niektórych witamin i minerałów.

W doborze odpowiedniej diety dla gończego polskiego pomoże ci weterynarz lub psi dietetyk.

Zdrowy gończy polski

Gończy polski cieszy się dobrym zdrowiem. Jako rasa użytkowa o szerokiej puli genowej, psy te specjalnie hodowano tak, by były wytrzymałe i długo służyły swoim panom na polowaniach czy jako stróże domów. Bardzo rzadko gończy polski zapada na choroby genetyczne rasowych psów. Częściej zdarza się – co wynika z aktywnego trybu życia psa – urazy mechaniczne łap i ścięgien. Gończy polski ma też pewną tendencję do zapadania na zapalenie ucha, dlatego trzeba dbać o czystość jego małżowin.

Każdy pies powinien regularnie odwiedzać weterynarza na kontrolne badania. Weterynarz pobierze mu krew, osłucha serce i płuca, zbada uzębienie, może też przytnie pazury. Każdą chorobę wyleczy się łatwiej i szybciej, jeśli zostanie w porę wykryta.

Zdrowy gończy polski pożyje nawet 15 lat.

Czysty gończy polski

Gończy polski nie wymaga specjalnych zabiegów pielęgnacyjnych. Jego krotką, gładką sierść wystarczy przeczesać metalową szczotką raz na tydzień.

Kąpiele rzadko są konieczne, chyba że w czasie spaceru pies wytarza się np. w wyjątkowo błotnistej kałuży albo nawet w padlinie. Gończy polski lubi wodę, więc kąpiel nie powinna sprawiać trudności. Pamiętaj, by na dnie wanny lub prysznica położyć ręcznik lub gumowy chodnik, tak by pies nie ślizgał się na mokrej powierzchni. Psa należy umyć gąbką nasączoną wodą wraz ze specjalnym szamponem dla zwierząt, który nie drażni, nie uczula i nie szczypie w oczy. Po kąpieli psa należy osuszyć ręcznikiem lub suszarką. Jeśli kąpiesz psa zimą, pamiętaj, by nie stał mokry w przeciągu. Dobrze jest też podsunąć psie legowisko bliżej kaloryfera, by gończy polski mógł odsapnąć po kąpieli i wyschnąć do końca w przyjemnym, ciepłym miejscu.

Należy zwrócić szczególną uwagę na zachowanie czystości uszu gończego polskiego. Wnętrza małżowin, ale też – w razie potrzeby – nos i kąciki oczu, można wyczyścić szmatką nasączoną w ciepłej wodzie lub specjalnych solach fizjologicznych, które nie drażnią zwierząt.

Szczęśliwy gończy polski

Do szczęścia gończy polski potrzebuje przede wszystkim ruchu – dużo długich spacerów w ciekawe miejsca, najlepiej do lasu czy w pole! Pamiętaj, że czasem gończy polski może ulec swemu łowieckiemu instynktowi i pognać za wypatrzonym zającem, kotem sąsiadów albo ptakiem. Warto więc wziąć psa na porządną smycz o mocnych karabińczykach i bardzo długiej lince. Jeśli gończy polski spaceruje po mieście, powinien też nosić kaganiec fizjologiczny, czyli taki, który nie utrudnia ziajania.

Dla kogo gończy polski jest idealnym psem?

Gończy polski stanowi wyzwanie dla właściciela, który musi odpowiednio go ułożyć oraz sprostać konieczności dostarczania psu ruchu i rozrywki. Gończy polski to idealny pies dla osób bardzo aktywnych, które same lubią się zmęczyć, biegając po parku, a najlepiej po polach i lasach. Oczywiście, gończy polski to wymarzony pies dla myśliwego.

Gończy polski powinien już od szczenięcia być przyzwyczajany do innych zwierząt, dzieci i codziennych domowych sytuacji. Dzięki temu jego energia i łowieckie instynkty zostaną nieco przytłumione i odpowiednio skanalizowane. Dobrze ułożony gończy polski może być psem dla całej rodziny, o ile zawsze znajdzie się ktoś chętny wyruszyć z nim na dłuższą wyprawę po okolicy.

Gończy polski z dobrej hodowli

Jak każdy pies rasowy, gończy polski powinien pochodzić z dobrej hodowli, prowadzonej przez odpowiedzialnego hodowcę. Taki hodowca dba nie tylko o zysk, ale przede wszystkim o dobre samopoczucie i zdrowie swoich zwierząt. Nie tylko odpowie na wszystkie twoje pytania dotyczące rasy i konkretnych szczeniaków z oferty, ale też sam zada ci szereg pytań. Będzie chciał się upewnić, że oddaje swoje psiaki w dobre ręce, a ich właściciel jest świadomy specyficznych potrzeb tej rasy, np. zapewni im odpowiednią ilość ruchu.

Dobre hodowle mają swoje strony internetowe, na których możesz zapoznać się ze specyfiką rasy, metodami hodowlanymi i ofertą szczeniaków przeznaczonych na sprzedaż. Dobrze jest tez odwiedzić hodowlę osobiście i na własne oczy przekonać się, w jakich warunkach hodowane są psy.

Rasowy gończy polski powinien mieć książeczkę zdrowia z odnotowanymi wszystkimi niezbędnymi szczepieniami i zabiegami odrobaczenia. Pies musi mieć też rodowód, potwierdzający pochodzenie jego przodków oraz spełnianie przez szczeniaka standardu rasy.

Unikaj hodowców, którzy chcą sprzedać ci psa w podejrzanie niskiej cenie, bez książeczki zdrowia czy rodowodu, twierdząc, że to zbędne papiery. Tacy hodowcy nie są uczciwi.

Ile kosztuje gończy polski?

Gończy polski z dobrej hodowli kosztuje od 1800 do 2000 zł. Miesięczny koszt utrzymania psa powinien wynieść nie więcej niż 150 zł, z czego większość zaspokoi zapotrzebowanie na wysokiej jakości karmę dla psów.

Następny artykuł